Een onbetaalbare herinnering: 'Om gedraft te worden door de Lakers, dat is speciaal'

Deze week zijn het Amerikaanse basketbal en honkbal ondanks de coronacrisis weer tot leven gewekt. Ronald van der Schaaf gaat er weer voor zitten, thuis in Seattle. Van der Schaaf is zo’n beetje de enige Fries die gelinkt kan worden aan de NBA. Hij werd in 1987 gedraft door de LA Lakers en stond zodoende oog in oog met legendes als Magic Johnson en Kareem Abdul-Jabbar.

Ronald van der Schaaf

Ronald van der Schaaf

K areem Abdul-Jabbar zal het zich waarschijnlijk niet meer herinneren, Ronald van der Schaaf des te meer. Het was in de zomer van 1987 toen de geboren Sneker zich wilde bewijzen tegenover grootheden als Jabbar, Magic Johnson en James Worthy. Het almachtige LA Lakers, zeg maar het Real Madrid van het basketbal, had de voormalige speler van Ymir Leeuwarden gedraft en wilde de ruim twee meter lange Fries testen in hun zomerkamp.

De Lakers waren dat jaar voor de tiende keer kampioen geworden en in Amerika geldt een kampioenschap in de NBA als een wereldtitel. Dat ze voor hun elfde ring een beroep deden op de rookie uit Holland, verbaast Van der Schaaf nog steeds, 33 jaar later. ,,Ik werd die zomer als allerlaatste gedraft”, weet de nu 56-jarige basketballer nog. ,,Als 161ste, geloof ik.”

Overzee school en sport combineren

Draften is in Nederland een onbekend fenomeen, maar het komt erop neer dat de laagst geklasseerde ploeg van het voorbije seizoen als eerste een talentvolle universiteitsspeler mag kiezen. Met draften – dat bestaat uit verschillende rondes – proberen de competitiebazen het onderlinge niveau tussen de clubs in evenwicht te houden. De LA Lakers waren als kampioen dus steeds als laatste aan de beurt. En kwamen bij hun zevende en laatste keuzebeurt uit bij de mavo-student uit Leeuwarden, die in 1982 op zijn achttiende naar Amerika was gereisd om zijn sportieve geluk te beproeven.

Van der Schaaf had als tiener via via gehoord dat er overzee mogelijkheden waren school en sport te combineren. Dat leek hem wel wat. In Nederland wist hij niet goed wat hij wilde, behalve basketballen bij Ymir en de LC bij de abonnees bezorgen.

V an der Schaaf werd al snel Vanderschaaf, Ronald werd Ron en een ster was geboren op de highschool van Onalaska, een houthakkersstadje in de staat Washington: 28 wedstrijden gewonnen, 0 verloren. Dat viel de beroemde collegecoach, Dean Nicholson van de Central Washington University, ook op. Hij haalde het Ymir-talent over naar zijn universiteit te komen. Van de boerderij van de familie van Pete DeYoung, waar hij een jaar lang logeerde, op kamers in het universiteitsstadje Ellensburg.

Van der Schaaf zou daar vier seizoenen spelen. En uiteindelijk in het vizier komen van de LA Lakers, de grootmacht die in de jaren 80 met de Boston Celtics van superster Larry Bird jaar in jaar uit het landskampioenschap betwistte.

‘Een vriend van me hield me staande en zei dat Jerry West had gebeld. Jij bent gek, zei ik’

Het was het tijdperk van vlak voor Michael Jordan. De term ‘Showtime’ ontstond toen niet voor niets. De Lakers maakten van elke wedstrijd een feest, een circus, een onvergetelijke herinnering. Door de jaren heen werden altijd spelers naar de westkust van de VS gelokt die pasten bij het klatergoud dat de Lakers wilden uitstralen. Het beste, het sensationeelste, het spannendste, het succesvolste. Superieur dus, zoals Real Madrid dat in het voetbal doet. Shaquille O’Neal, Kobe Bryant en LeBron James traden in de voetsporen van Kareem en Magic. Beter bestaat amper.

Maar hoe kwamen de Lakers dan uit bij Ronald van der Schaaf, ofwel Ron Vanderschaaf? Die was bescheiden en speelde met zijn universiteit niet eens op het hoogste niveau. Het waren zijn statistieken die verleidden: 17,4 punten en 8 rebounds gemiddeld per wedstrijd.

,,Ik weet nog goed”, vertelt Van der Schaaf, ,,dat ik hoorde dat ik gedraft was. Een vriend van me hield me staande en zei dat Jerry West had gebeld. De grote Jerry West, eigenaar van de LA Lakers. Jij bent gek, zei ik. ‘Geloof je het niet? Hier heb je z’n telefoonnummer’. Het bleek inderdaad een 213-nummer te zijn, het kengetal van LA. Wauw…”

Of hij naar Palm Desert wilde komen, in Californië. De tickets lagen klaar. ,,Ik vloog eerste klas. Alles was perfect geregeld. Afgehaald van het vliegveld, een ongelooflijk luxe hotel met een 18-holesgolfbaan. Ze kwamen wel drie keer per dag langs om de kamer op te ruimen, om een bloemetje neer te zetten. Magnifiek. Maar weet je? De Lakers waren toen niet eens mijn favoriete team. Ik had veel meer met de Philadelphia 76’ers. Mijn held was Julius Erving. Dr. J dus.”

Trainingskamp

Bij aankomst waren de clubiconen er nog niet. Van der Schaaf ging in een tiendaags trainingskamp met collega-eerstejaars en met transfervrije spelers. Pas in de laatste dagen stond hij oog in oog met onder anderen Magic Johnson, de toen al 40-jarige Kareem Abdul-Jabbar, Byron Scott en James Worthy.

,,Ja, dat was ongelooflijk. Wij kwamen binnen in de zaal en daar stonden Magic en Scott. Die waren game of h-o-r-s-e aan het spelen, vanuit de middencirkel schieten op de basket. Fantastisch om te zien. Alles was raak. Ik was enorm opgewonden. Als basketbalspeler kun je alleen maar van zoiets dromen. Speciaal voor iemand als ik. Helemaal uit het kleine Nederland naar het grote Amerika. Om gedraft te worden door de Lakers, dat is speciaal.”

Van echt kennismaken kwam het niet, herinnert Van der Schaaf zich nog. ,,Nee, er werden geen handen geschud. Er hing echt een sfeertje van: jullie zijn nobody’s, jullie zijn rookies. We hebben niets met jullie te maken. Als je het tot het team schopt, gaan we misschien wel met jullie praten.”

Z o ver is het dus nooit gekomen. Het niveau van de gevestigde orde was Van der Schaaf veel te hoog, moest hij al snel toegeven. ,,Ik was gewoon te langzaam. Zij waren gewoon teveel van het goede voor mij. Of dat een teleurstelling was? Nee, eigenlijk niet. Ik had me rot getraind, ik heb mezelf volledig gegeven. Ik heb er alles aan gedaan het team te halen, maar ik merkte dat ik niet goed genoeg was. Ik was in topvorm, maar dat was echt niet goed genoeg voor de NBA. Vanuit die wetenschap is het daarom niet teleurstellend.”

Na twee weken kon Van der Schaaf zijn koffers pakken. Die moest hij nu zelf tillen, op de weg terug naar Seattle. Businessclass zat er ook niet meer in. Ronald behoorde weer tot het leger gewone stervelingen.

,,De LA Lakers zouden in 1988 opnieuw kampioen worden. Heeft ook met mij te maken. Omdat ik daar geen deel van uitmaakte, hebben ze hun titel kunnen prolongeren. Hahaha….”

Zijn m akelaar probeerde Van der Schaaf daarna te overtuigen zich te melden in Kan-sas City, waar hij in de CBA kon spelen, een niveau onder de NBA. ,,Maar dat leverde helemaal niets op. 1200 dollar per maand en voor de rest moest je alles zelf betalen. Ik wilde eigenlijk liever mijn school afmaken. De NBA zette ik vanaf toen uit mijn hoofd.”

‘Ik ga nooit meer terug naar Nederland’

Van der Schaaf besloot vervolgens een maatschappelijke carrière op te starten. Hij trouwde, begon een inboedelverzekeringskantoor en kreeg twee dochters. Marijke (die net als haar vader basketbalde, maar door blessureleed moest stoppen) is inmiddels 24 jaar, Nicole (doet aan voetbal) 17. Van der Schaaf scheidde vijf jaar geleden, heeft inmiddels een nieuwe vriendin en woont en werkt in Issaqua, op zo’n 20 minuten ten oosten van Seattle. ,,Ik ben overal geweest in Amerika, maar hier voel ik me het meest thuis. Dat water, de bergen, het weer is typisch Nederlands.”

,,Nee, ik ga nooit meer terug naar Nederland. M’n ouders zijn van Leeuwarden verhuisd naar Harlingen en wonen tegenwoordig in Heino. Ik mis eigenlijk vooral het eten. Maar online kan ik veel bestellen. Beschuit en hagelslag laat ik hier nu bezorgen. En Friese nagelkaas, heerlijk.”

D e NBA is deze week van start gegaan. ,,Door corona kom je er nog meer achter dat alles om geld draait. Staten als Texas en Florida, die hebben het helemaal verknald. Amerika doet het natuurlijk hartstikke slecht als het gaat om de pandemie te bestrijden. Trump faalt aan alle kanten. Ik vraag me af hoe lang ze het volhouden, om te blijven basketballen. Wekenlang in zo’n bubbel, ik weet het niet. Maar het gaat om zoveel geld, die tv-rechten zijn belangrijk. Money talks , dat merk je aan alles. Een favoriet team? Haha, ja, de Lakers tegenwoordig. Wat LeBron presteert, zeker op zijn leeftijd, is echt knap. De Lakers hebben de beste kansen, denk ik!”

Maar nog even terug naar de eerste zin van dit verhaal. Wat is Kareem Abdul-Jabbar waarschijnlijk wel vergeten en jij niet?

,,Tijdens een onderlinge wedstrijd probeerde ik Kareem te blokken. Maar ik maaide er helemaal naast en sloeg hem zo met mijn hand op zijn voorhoofd. Ik schrok me rot. ‘Kareem, please forgive me. I didn’t mean to. ’ Hij keek een beetje van: rare jongen, deze knaap. Verder niets. Hij zal het vergeten zijn, voor mij is het een onbetaalbare herinnering.”

,,Toen ik het trainingskamp verliet, ben ik bij iedereen persoonlijk langs geweest, voor een handtekening. Magic Johnson schreef toen: ‘Ron, I hope all your dreams come true! En James Worthy schreef : ‘Nice knowing you!’ Mannen die mij niet kennen, maar me toch een soort van moed inpraatten. Vond ik echt klasse. Ik ben gewoon ontzettend blij dat ik twee weken met de Lakers heb mee mogen trainen. Een ongelooflijke ervaring, een van de mooiste uit mijn leven. Ik prijs me gelukkig en beschouw het als een voorrecht dat ik deze kans heb gekregen.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Sport