Wegkijken

Historicus David van Reybrouck heeft een nieuw boek geschreven: Revolusi. Het gaat over de onafhankelijkheidsstrijd van Indonesië en zoals de ondertitel zegt ‘het ontstaan van de moderne wereld’. De Belgische historicus werkte er vijf jaren aan. Gaandeweg raakte hij steeds verbaasder over het feit dat de helft van de Nederlanders nog altijd trots is op het koloniale verleden. Dat is veel meer dan in vergelijkbare landen.

Thierry Baudet staat voor het partijkantoor van Forum voor Democratie de pers te woord over de ontstane situatie. ANP EVERT ELZINGA

Thierry Baudet staat voor het partijkantoor van Forum voor Democratie de pers te woord over de ontstane situatie. ANP EVERT ELZINGA Foto: Evert Elzinga

Nederland viel hem tegen, zegt Van Reybrouck in een interview met  Vrij Nederland . Als Belg was Nederland voor hem altijd het bewonderde buitenland, maar hij leerde een kant kennen die hem tegenviel: ,,Dat wegkijken en wegmoffelen van de geschiedenis.’’

Nederland zou als buurland van Duitsland beter moeten weten. Een land wordt groter wanneer het de donkere bladzijden van de geschiedenis niet wegmoffelt. In Nederland is het tegenovergestelde het geval. ,,Er lijkt soms wel een angst te bestaan dat Nederland er kleiner uit zal komen.’’

Op Radio1 vertelde Van Reybrouck zaterdag over zijn indrukwekkende gesprekken met overlevenden, van een KNIL-militair die destijds in blinde opwelling een kokosnotenplukker uit de boom schoot tot een volstrekt vergevingsgezinde Indonesische honderdjarige. In het gesprek welde op hoe belangrijk het is dat Nederlanders zich durven te verdiepen in de zwarte kanten van hun geschiedenis.

'Iedereen die niet onverbloemd stelling neemt is af'

In Vlaanderen, stipte Van Reybrouck aan, is geschiedenis de gehele middelbare schooltijd een verplicht vak. In Nederland is het na het derde schooljaar een keuzevak. En zo komen we in één moeite door bij de dag van vandaag. Antisemitisme, racisme en islamofobie vieren hoogtij in appgroepjes van de jongerenafdeling van Forum voor Democratie. Een belangrijk deel van de volwassen tak is evenmin vies van rabiate uitspraken.

Op de dag dat zonnekoning Thierry Baudet bekendmaakte aan te blijven, spuwden geblazerde jongens en meisjes op internetfora onversneden nazistische teksten. Ze noemen zich ‘kaiser’ en ‘jodenjager’ en riepen ‘Sieg heil!’, ‘Houzee’, ‘Totale eindoverwinning’ en ‘Sieg Thierry’. 

Het is een patroon dat grote zorgen baart. Het is te gemakkelijk om dit soort uitspraken af te doen als provocatief en verkeerd begrepen. Net zoals het veel te gemakkelijk is om zonnekoning Baudet af te doen als fris en opgewekt, zoals een zekere oud-VVD-politicus uit Oudega doet.

Iedereen die in deze schelle tijd niet onverbloemd stelling neemt tegen een opleving van de jaren dertig, is af. Politici die zich werkelijk bekommeren om de toekomst van Nederland, zouden ervoor moeten pleiten om geschiedenis een verplicht schoolvak te maken op de gehele middelbare school. Met het boek van Van Reybrouck als lesonderdeel. Omdat wegkijken en wegmoffelen het grootste gevaar is van deze tijd.

Het commentaar is een dagelijkse rubriek waarin de Leeuwarder Courant reageert op actuele ontwikkelingen. Reageren? Gebruik de reactiemogelijkheid onder dit artikel of mail naar commentaar@lc.nl .

Je kunt deze onderwerpen volgen
Opinie
Commentaar