Uit de hoogte

Regelmatig wandel ik langs het enige natuurgebied van Nederland met Werelderfgoedstatus: de Wadden. Ik begin bij het ouderlijk huis in Nes, dan via Oosternijkerk naar de zeedijk bij Paesens-Moddergat. Twee weken geleden deed ik dat ook. Toen ik daarna bij mijn ouders kwam, liep mijn moeder druk telefonerend door de kamer. ,,Dat kinne se dochs net miene?’’, riep ze verontwaardigd toen het telefoongesprek beëindigd was. De kleine windmolen die pal aan de zeedijk staat, naast de Fûgelpits, wordt waarschijnlijk vervangen door een grote windturbine. ,,En wy witte fan neat!’’

Anne-Goaitske Breteler.

Anne-Goaitske Breteler. FOTO LC

Ik kreeg meteen flashbacks naar 2016, toen ik een kritisch artikel schreef over windenergie voor het antropologisch tijdschrift van mijn studie. De technische details zal ik achterwege laten, maar het Russische gezegde dat ik aanhaalde ‘waar geld spreekt, zwijgt de waarheid’, vat het goed samen.

En nu weer. Want hoe meer ik me verdiep in deze zaak, des te duidelijker het wordt hoe ondemocratisch besluitvorming zelfs in Nederland nog kan plaatsvinden. Een telefoontje met de gedupeerden die straks onder de slagschaduw van de wieken wonen, levert het volgende op: Stichting Dorpsmolens Ternaard heeft eind vorig jaar een vergunning aangevraagd voor een nieuwe turbine bij Moddergat (de dorpen liggen op 7 kilometer afstand van elkaar). De gemeente heeft de aanvraag goedgekeurd. En zo krijgt Ternaard de opbrengsten en zal ze die, naar eigen inzicht, verdelen met Moddergat. Een ander soort not in my backyard , als je het mij vraagt.

Vanuit provinciaal en gemeentelijk beleid komt naar voren dat een vereiste voor het plaatsen of vervangen van zo’n turbine ‘maatschappelijk draagvlak’ is. Niet vanuit Ternaard, maar vanuit Moddergat in dit geval. Maar daar weet bijna niemand er het fijne van. Er is een mailtje verstuurd vanuit Ternaard, ergens afgelopen zomer, aan Dorpsbelang, daar is het bij gebleven. Alleen de direct omwonenden lijken goed op de hoogte. Op één adres na hebben ze allemaal bezwaar ingediend; de daarvoor bestemde commissie keurde dat ontvankelijk en gegrond. Daarnaast kwam welstandscommissie Hûs en Hiem met een negatief advies naar buiten. Het college heeft alle bezwaren naast zich neergelegd.

Het democratisch onvermogen van de gemeente Noardeast-Fryslân sijpelt verder door in de openbare stukken van deze zaak. Ik lees de tenenkrommende aannames die het college hebben overtuigd. Over dat de wieken rustiger zullen draaien en het daarom een vooruitgang is ten opzichte van de kleine molen die er nu staat. Over dat de nieuwe turbine geen invloed heeft op het beschermde dorpsgezicht, noch op de natuurstatus van de Wadden. Oh ja, een klein detail: er is bij deze bepaling rekening gehouden met het verschil in ashoogte van de molen (nog geen 3 meter bij de nieuwe molen) en niet met de tiphoogte (een verschil van maar liefst 20 meter). Kortom: de omwonenden zullen geen hinder hebben, niet in slagschaduw, niet in geluidsoverlast en niet in waardevermindering van de woningen.

Maar waarom hebben ze dat dan niet even gevraagd? Het beleid heeft bepaald dat de stichting uit Ternaard een nieuwe dorpsmolen mag plaatsen bij Moddergat. Het spreekwoord ‘tegen windmolens vechten’ en de figuur van Don Quichot hebben al snel hopeloze connotaties. Maar tegen beter weten in proberen de tegenstanders het toch.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Opinie
Column