Opinie: Nederlander schrijf je wel de wet voor

Koning Willem-Alexander sprak maandag in paleis Huis ten Bosch, omringd door zijn gezin, het volk toe. ,,Het coronavirus laat zich niet de les lezen.’’ Foto: "Patrick van Katwijk"

In de beoogde anderhalvemetersamenleving is het refrein van de hit 17 miljoen mensen hoogst merkwaardig.

Wanneer hebben we afgesproken dat we massaal geen knipperlicht meer gebruiken? Richting aangeven is nog altijd verplicht en wel zo aardig en duidelijk voor je medeweggebruikers. Bijvoorbeeld als je op een toerit rijdt die tegelijk ook uitrijstrook is zoals op de A32 bij Heerenveen. Maar niemand doet dat meer.

En hebben we toen direct ook maar besloten om een verkeersbord met daarop de maximumsnelheid louter te zien als een aardige suggestie? Wie zich bij het M.C. Escher Akwadukt in de Drachtsterweg in Leeuwarden wel aan de snelheid van 50 kilometer per uur houdt, is de uitzondering. Sterker nog, die braverik is een hinderlijke automobilist die geërgerde reacties oproept.

Dat je in deze gevallen in overtreding bent, het zou wat. Alleen als je weet of vreest dat de politie controleert, hou je je aan de spelregels. En verder? ,,Ik geef alleen richting aan wanneer ik denk dat het zinvol is’’, zei iemand eens, nadat ik hem er bezorgd op gewezen had dat zijn richtingaanwijzers het niet deden.

Deze houding van ‘ik bepaal zelf wel wat goed is’, wordt door ons als typisch Nederlands gecultiveerd. En ons lijflied is het refrein van de coronahit 17 miljoen mensen van Davina Michelle en Snelle: ‘17 Miljoen mensen op dat hele kleine stukje aarde / Die schrijf je niet de wetten voor, die laat je in hun waarde.’

De ouderen onder ons weten dat het goed in het gehoor liggende origineel met op 2 miljoen na hetzelfde refrein, 15 miljoen mensen heette en een kwart eeuw geleden gemaakt werd voor een commercial van de Postbank. Eric van Tijn, die het lied met Jochem Fluitsma componeerde, zei onlangs tegen de NOS: ,,Het nummer is geschreven in een vriendelijke tijd in een mooi Nederland waar alles kon. Het ergste was toen dat je fiets misschien gestolen kon worden.’’

Het refrein paste toen goed bij de rest van het lied ‘Het land wars van betutteling / Geen uniform is heilig’ dat later ook nog een nummer 1-hit werd. Maar voor een lied over de gevolgen van corona doet het refrein heel merkwaardig aan. ‘Die schrijf je niet de wetten voor’? Daar draait het in deze tijd juist wel om: hou je aan de regels, blijf thuis!

Het refrein is vanzelfsprekend niet aan dovemansoren gericht. Neem bijvoorbeeld de mensen die zich vorige week verdrongen bij de brand op de Voorstreek in Leeuwarden ( LC 24 april) of al die recreanten die vrijdagmiddag graag als eersten op de veerboot naar Ameland wilden stappen ( LC 25 april). De kop van het nieuwsbericht in de krant van 28 april sprak voor zich: ‘Veel mensen negeren dreiging van Covid-19’.

Koning Willem-Alexander zei het in zijn toespraakje op zijn sobere verjaardag zo: ,,Ook hier in huis was de teleurstelling voelbaar, maar het coronavirus laat zich niet de les lezen.’’ Nee, maar de Nederlanders ook niet. Wij geloven heilig in zelfbeschikking. De antirooklobby had in Nederland veel langer werk dan in andere landen, omdat die hier op groot verzet stuitte, waarbij de woorden autonomie, keuzevrijheid en zelfbeschikking op de schilden werden rondgedragen.

Het is intussen opmerkelijk dat alles en iedereen wel van die vermaledijde, betuttelende overheid verwacht dat ze te hulp schiet, in de vorm van miljarden aan financiële noodhulp of bij het ophalen van gestrande reizigers. En als dat niet snel genoeg, of in onze ogen onvoldoende gebeurt, dan zal iedereen dat weten. De overheid mag ons geen mores leren, maar moet ons wel op onze wenken bedienen.

We weten zelf wel wat goed voor ons is. Dat geven we aan en daar moet de overheid naar luisteren. Zo kwam het kabinet vorige maand terug van het besluit om de scholen open te houden, na enorm verzet in de samenleving. Waren ze in Den Haag nu helemaal gek geworden? Maar zoals eens het volk Israël in de woestijn al heel snel terugverlangde naar de vleespotten van Egypte, zo verlangt het halve land nu dat de scholen weer opengaan.

Of het midden van de jaren negentig van de vorige eeuw echt zo’n ‘vriendelijke tijd’ was, valt te bezien, maar die ligt in ieder geval al een behoorlijk eind achter ons. Het is tijd voor een ander nationaal refrein.

Wim Schrijver is LC -redacteur.

Nieuws

Meest gelezen

menu