Minder criminaliteit door legalisering van drugs? | opinie

‘In plaats van verboden stoffen najagen, zie ik liever dat de capaciteit rechtstreeks wordt ingezet voor meer veiligheid en preventie.’ FOTO AFP/ANP

Vanuit verschillende invalshoeken wordt van tijd tot tijd de legalisatie van drugs bepleit. Het verbod eraf halen zou voldoende voordelen hebben. Ik onderschrijf dat.

Een voordeel zou zijn dat de criminaliteit vermindert. Op het eerste oog lijkt het zo te werken; er vallen nog maar weinig stuivers te verdienen met het aan de man brengen van drugs als het spul in de winkelschappen ligt. Tussen de aspirines en het bier lijkt me dan de aangewezen plek. Een ander voordeel zou zijn de kostenbesparing in de opsporing.

De roep om legalisering komt ook uit de hoek van politie en justitie. Zij zitten er met de neus bovenop, als opsporingsorgaan welteverstaan. Ons land heeft sinds gisteren een afdeling van een internationale club politie- en justitiemensen, verenigd in Law Enforcement Action Partnership (LEAP). Het is zeer interessant om vanuit die hoek serieuze geluiden te horen over de effectiviteit van een verbod op drugs.

Drugs, suiker en vetten

De Opiumwet stelt verschillende stoffen strafbaar, ter bevordering van de volksgezondheid. Een raar argument om een verbod in het leven te roepen, want er zijn heel veel stoffen slecht voor de volksgezondheid, vaak afhankelijk van de hoeveelheid die je er van neemt. Drugs zijn wellicht schadelijker voor de volksgezondheid, maar de overmatige consumptie van suiker en vetten veroorzaakt tegenwoordig in de maatschappij meer schade, omdat de ingenomen hoeveelheden daarvan veel groter zijn; het gebruik is eigenlijk veel intensiever. Het is het verschil tussen schadelijk zijn en schade toebrengen.

Veel schadelijke stoffen worden niet met een verbod bedreigd, dus blijkbaar is er ergens nog een ander criterium dat medebepalend is om als stof te worden opgenomen in de Opiumwet. De oorsprong van het verbod ligt vooral bij de lobby van apothekers en de farmaceutische industrie in Amerika, aan het begin van de vorige eeuw. Zij zagen graag dat hun producten exclusief in hun domein zouden blijven. Bang voor algemene verstoring voor hun eigen drugstore . De winst voor hun medicijnen mocht niet lager uitvallen door exploitatie elders voor recreatief gebruik.

Lagere criminaliteitscijfers

De laatste jaren doemen er steeds meer geluiden op om het consumeren van suiker en vetten – aangeboden op ooghoogte in flitsende verpakkingen in de schappen of gewoon vanuit de auto te bestellen - aan banden te leggen, omdat te hoge concentraties schadelijk zouden zijn voor de volksgezondheid en hoge kosten meebrengen voor de gezondheidszorg en de samenleving zelf.

De vergelijkingen tussen drugs met nicotine en alcohol kan uitgebreid worden met suiker en vetten. Wat zou het verschil in euro’s zijn als je de schade van al deze stoffen in kaart brengt?

De voorstanders van legaliseren brengen naar voren dat de criminaliteit zal dalen. Dat is nog maar de vraag. Drugscriminaliteit zal er niet of nauwelijks meer zijn, maar dat was de vraag niet. Drugscriminelen zullen wellicht hun werkterrein verleggen.

Toch zouden de algemene criminaliteitscijfers verlaagd kunnen worden. De kosten voor de bestrijding van drugscriminaliteit kunnen worden ingezet voor de aanpak van andere vormen van criminaliteit, zodat daar een afname zal ontstaan, zonder verschuiving naar elders.

In plaats van verboden stoffen najagen, zie ik liever dat de capaciteit rechtstreeks wordt ingezet voor meer veiligheid en preventie. Dat heeft als resultaat dat daardoor de criminaliteit daalt, hetgeen je op het conto van de legalisering kunt schrijven. De bestrijding van criminaliteit vindt dan al plaats bij het voorkomen daarvan in plaats van het rechtzetten. Kristalhelder!

Bart Canoy is strafrechtadvocaat in Leeuwarden

Nieuws

menu