Tuinpublicist Brian Kabbes: 'Veel winterharde planten overleven met moeite de Nederlandse winter'

Aan elke zomer, al is die nog zo lang en zonnig, komt een eind. De dagen worden korter, de nachten kouder en uiteindelijk neemt de winter de tuin in een ijzige greep. Dan is het maar te hopen dat je planten winterhard zijn.

FOTO BRIAN KABBES

Lees meer over
Wonen

Winterhardheid is een bijzonder woord. Enerzijds is het een aanduiding, immers een plant overleeft een winter zonder bevriezingsverschijnselen of niet. Anderzijds is het een marketingaanduiding, een term die enthousiaste verkopers graag voor je oprekken.

Het is commercieel ingestelde plantenverkopers allang duidelijk dat winterharde planten beter verkopen dan hun niet-winterharde tegenhangers. Dan is de verleiding groot de aanduiding geestdriftig in te vullen.

Winterhard

Want wat is dat nu eigenlijk, winterhard? Die vraag is helaas niet zo eenvoudig te beantwoorden. Er zijn simpelweg te veel variabelen om een eenduidige definitie te formuleren. Sterker, laten we het woord eens omdraaien. Wat is eigenlijk een harde winter?

Om te beginnen zijn niet alle winters gelijk, zeker niet in ons wisselvallige klimaat. Waar we het ene jaar kunnen schaatsen op natuurijs, soms zelfs wekenlang, is de andere winter eerder een eindeloos slepende herfst met alle nattigheid van dien.

Daarnaast komen bijna al onze tuinplanten van oorsprong uit verre (of iets minder verre) buitenlanden, waar de winters maar al te vaak veel regelmatiger verlopen. In de praktijk is die regelmaat vaak een vroeg vallende en lang liggende deken van isolerende sneeuw die alles eronder tegen vorst zal beschermen.

Hosta’s

Daarom kunnen hosta’s die afkomstig zijn uit het koudste deel van Japan, waar het elke winter bar koud kan worden, niet tegen nachtvorst in het voorjaar. In Japan smelt de sneeuw in het voorjaar en daarna zijn er normaal gesproken geen nachtvorsten meer. Ons zeeklimaat is veel minder voorspelbaar en kan tuiniers tot diep in mei onaangenaam verrassen met bevriezingen aan de grond.

Het hostavoorbeeld maakt ook nog een ander punt duidelijk. Ze kunnen in de wintermaanden zonder bezwaar temperaturen tot ver onder het vriespunt aan, maar zijn in de lente bij het uitlopen al glazig bij een graadje vorst. Toch worden hosta’s alom gezien als winterharde planten. Zolang planten maar in winterrust zijn kunnen ze veel verduren. Zodra ze in het voorjaar actief worden zijn ze kwetsbaar.

Overleven of niet

Maar het is niet alleen de temperatuur die bepaalt of een plant de winter kan overleven of niet. Minsten zo belangrijk – zo niet belangrijker – is de vochtigheid. Onze winters zijn over het algemeen relatief zacht en nat. Veel planten hebben daar een hartgrondige hekel aan. Ze kunnen over het algemeen beter tegen lage temperaturen dan tegen natte voeten en langdurige neerslag, waardoor de wortels beginnen te rotten en zodat de plant uiteindelijk alsnog afsterft. Dat lot treft veel tuinplanten, ook de soorten die met gemak Siberische omstandigheden aankunnen.

Nederland is geen Siberië, onze winters zijn eerder nat dan koud. Deze nuance maken veel aanbieders van planten niet. Zo wordt het predicaat winterhard snel gegeven aan planten die ondanks hun hoge vorstbestendigheid toch onze winters maar met moeite kunnen overleven.

www.kabbes.nl

Nieuws

Meest gelezen