Chaos bij Tjalling Koopmans College in Hurdegaryp: Een ‘prachtig onderwijsconcept’, totaal ontspoord

Docenten, ouders en leerlingen reageerden deze week op de chaos bij het Tjalling Koopmans College in Hurdegaryp. De School voor Persoonlijk Onderwijs (SVPO) koos voor confrontatie in plaats van constructief overleg. Het woord is nu aan de rechter.

Tjalling Koopmanscollege in Hurdegaryp.

Tjalling Koopmanscollege in Hurdegaryp. Foto: Marcel van Kammen/Bewerking: LC

,,Aan dit onderwijs is niets persoonlijks’’, verzuchten ouders van leerlingen (vierde- en vjifdeklassers havo en vwo) van het Tjalling Koopmans College in Hurdegaryp. ,,Als we dit hadden geweten, hadden we onze kinderen nooit, maar dan ook nooit naar deze school gestuurd.’’

Na alle ontluisterende verhalen van de afgelopen dagen wachten volgende week nieuwe confrontaties, die worden uitgevochten in de rechtbank. Maandag kruist de SVPO de degens met de Onderwijsinspectie, die alle acht scholen van de koepel onder de loep heeft genomen. De stichting eist dat een – naar verwachting zeer kritisch – rapport van de inspectie geheim blijft. De zitting vindt plaats in Amsterdam.

Woensdag buigt de rechter in Leeuwarden zich over de kwestie rond docent Bert Mul, die zondag werd geschorst vanwege vermeende uitlatingen bij Omrop Fryslân. Onderwijsvakbond AOB eist dat de maatregel wordt ingetrokken.

Druppel die emmer deed overlopen

De actie tegen Mul was voor leerlingen de druppel die de emmer deed overlopen. Hun aardrijkskundedocent was volgens hen nu juist iemand die zich inspande om het leven op de school draaglijk te maken. Dit jaar verdwenen al 22 van de 41 leerkrachten van het strijdtoneel in Hurdegaryp.

SVPO-directeur Suzan Polet gooide olie op het vuur door te zeggen dat ze de massale uittocht toejuichte. De leerlingen reageerden heftig: ,,De school maakt docenten kapot en sloopt de leerlingen. Als de situatie niet snel verandert, dan zeggen wij: sluit deze school maar. Want zo mag het niet doorgaan.’’

Mul deed zijn mond open nadat dagblad Trouw vorige week zaterdag in een groot verhaal vraagtekens plaatste bij de financiële handel en wandel van de stichting , opgericht door Polets man, filosoof en econoom Misha van Denderen. Mul: ,,Dat artikel ging vooral over geld en constructies. Maar het gaat mij om de leerlingen.’’

Enthousiast over het systeem

De docent kwam dit schooljaar naar Hurdegaryp, enthousiast gemaakt door het onderwijsmodel dat Van Denderen heeft bedacht, als antwoord op de overvolle klassen en overladen takenpakket van docenten in het reguliere Nederlandse voortgezet onderwijs.

Een prachtig systeem, waarvan de essentie is: klassen met maximaal zestien leerlingen, schoolweken van vier lesdagen met langere lesblokken, zodat docenten meer tijd hebben voor verdieping van de lesstof. Huiswerk wordt onder begeleiding op school gemaakt en allerlei overhead voor docenten wordt geschrapt. Bijna particulier onderwijs, aldus de SVPO, maar dan wel normaal bekostigd door de overheid.

Mul, door schade en schande wijzer: ,,Als iets te mooi lijkt om waar te zijn, is het dat meestal ook.’’ De oprichters lijken zo overtuigd van hun visie, dat docenten geen enkele professionele ruimte krijgen bij de invulling van hun lessen. Leerkrachten en leerlingen wijzen vooral naar Polet en schoolleider Petra Schutte, die geen enkele tegenspraak zouden dulden.

‘Benieuwd wat we maandag aantreffen’

Toch zit ook de Sociaal Economische Raad in een vrijdag uitgebracht advies op het spoor van de SVPO: de kwaliteit van het Nederlands basis- en voortgezet onderwijs is onvoldoende en vergroot kansenongelijkheid. Kleinere klassen, minder werkdruk voor docenten en meer tijd voor onderwijs zijn noodzakelijk.

Of dat in Hurdegaryp nog lukt, is de vraag. Leerlingen uit de bovenbouw hadden deze week vrij, omdat geplande reizen naar het buitenland vanwege corona niet door konden gaan. ,,Ze zijn heel benieuwd wat ze maandag aantreffen’’, zegt een moeder.

Net als andere ouders lucht ze haar hart anoniem: ,,De situatie is zo ontspoord dat wij vrezen dat onze kinderen er last van krijgen als wij met naam en toenaam in de krant staan. Het is erg, maar ik ben ook gewoon bang voor de schoolleiding. De berichten over angstcultuur en een dictatoriale houding zijn waar.’’

De ouders overwegen hun kind naar een andere school te sturen, al is dat voor leerlingen in de vierde van de havo of de vijfde van het vwo geen gelukkig moment. ,,Van het hele idee van persoonlijk onderwijs is de afgelopen jaren niets terechtgekomen. Kinderen zitten de hele dag in een lokaal, soms met wel 26 leerlingen bijeen, en elke les wordt erin gestampt. Ze mogen tijdens de lessen van 85 minuten niet naar de wc, alles wat plezier uitstraalt wordt de kop ingedrukt.’’

Het steekt de ouders dat de schoolleiding de schuld voor de chaos bij de leerkrachten legt. ,,Toen Polet meende de docenten de schuld van alles te moeten geven, is het bij mij stuk gegaan. Maar we zitten twee weken voor de zomervakantie. Wat moeten we?’’

Je kunt deze onderwerpen volgen
Tytsjerksteradiel
Onderwijs