Verzet tegen sluiting keukens Patyna: 'Dizze âlde minsken hoege net de slútpost fan de begrutting te wurden'

Dat Patyna elf keukens van zorgcentra sluit (een bezuiniging van bijna 1,5 miljoen euro) roept veel weerstand op. En het verzet groeit. ,,Dizze âlde minsken hoege net de slútpost fan de begrutting te wurden.’’

Imko Kimm (85) en zijn vriendin Stieny Meijer (82), bewoner en lid van de cliëntenraad van Noorderhoek in Sneek. Hun handtekeningenactie (een deel ligt op haar schoot) levert een golf sympathie op. ,,Koks ontslaan? Dat zou vreselijk zijn!''

Imko Kimm (85) en zijn vriendin Stieny Meijer (82), bewoner en lid van de cliëntenraad van Noorderhoek in Sneek. Hun handtekeningenactie (een deel ligt op haar schoot) levert een golf sympathie op. ,,Koks ontslaan? Dat zou vreselijk zijn!'' FOTO NIELS DE VRIES

Het toetje! Och, dat is het hoogtepunt van de dag, zeggen Imko Kimm (85) en zijn vriendin Stien Meijer (82) glunderend. ,,Kok Sander maakt er áltijd iets moois van, alsof je echt in een restaurant zit. Het is werkelijk verwennerij.’’

Zij woont in Patyna-woonzorgcentrum Noorderhoek in Sneek, hij in Zwolle. Elk weekeinde is hij bij Stien, Imko neemt steevast bloemen mee. Waarom dit over het toetje in Noorderhoek gaat? Omdat de twee razend zijn over het plan van het bestuur van Patyna om de keukens in elf locaties te sluiten. De warme maaltijd komt dan van de centrale keuken van Bloemkamp in Bolsward. Fel: ,,Tientallen koks worden ontslagen. Vreselijk. Het ontbreekt het bestuur aan empathie.’’

Warme hart

Met het toenemen van alle beperkingen na de corona-uitbraak, neemt de eetlust onder veel oude bewoners van zorgcentra af. Restaurants moeten dicht, de warme maaltijd wordt in bakjes aan de deur bezorgd. Bewoners eten daardoor vaak alleen, op de kamer. Kimm: ,,Hier is het restaurant nog open en het eten lekker. Maar een goede kennis van Stien woont in het Bonifatiushuis in Sneek. Zij krijgt eten uit Bloemkamp. Het is steeds niet smakelijk en zij eet daardoor te weinig. Gisteren was het eten lauw.’’

Zien eten doet eten. Zo simpel is het, zegt Jantine Nauta uit Ysbrechtum. Haar mem Trijntje Nauta-De Haan (91) woont in Talma State in Heeg, ook Patyna. Mem zit daar prachtig en de verzorgsters zijn schatten, dat is het niet. ,,As bern sjogge wy ek dat it minder goed giet no’t se allinne op de keamer yt.’’ Soms lepelt mem alleen de soep naar binnen. Vinden haar kinderen de rest van de maaltijd terug in de koelkast, onaangeroerd. ,,Ik sis wolris: ‘Lit de sop oars stean. Yt yn elts gefal it waarme iten op.’’

De keuken en het restaurant zijn ,,it waarme hert’’ van Talma State, weet Nauta. De heerlijke geuren in de gangen zijn een uitnodiging voor de bewoners om met elkaar naar het restaurant te gaan. ,,It is in momint fan kontakt, fan geselligens. Ek asto iensum of allinne bist en oars miskien net sa gau nei beneden giest foar in praatsje of in spultsje. Der binne bewenners dy’t foar dy tiid noch mei net ien praten ha. Hoe wazich of dreech har moarn ek wie: om tolve oere leeft ús mem op.’’

Verschraling

Zorgorganisatie Patyna (25 locaties) is van plan tussen de 1 en 1,5 miljoen euro te bezuinigen door de ‘eigen’ keukens op elf locaties te sluiten. Tientallen banen verdwijnen. De maaltijden worden voortaan gedistribueerd vanuit Bloemkamp in Bolsward. Dit raakt Frittemahof, Noorderhoek, Dr. Wumkeshus en Bonifatiushuis in Sneek, Saxenoord in Franeker, Nij Stapert in Wommels, Talma State, Teatskehûs in Blauwhuis, Avondrust in Makkum, Aylva State in Witmarsum en Nij Mariënacker in Workum.

Werknemers, bewoners en familieleden zijn in december overvallen door dit nieuws. De schrik is groot. Op sociale media en in (anonieme) brieven aan de Leeuwarder Courant laten zij weten deze maatregel – een verschraling van de zorg – een slecht plan te vinden. Bestuurders Renate Kamphuis en Elo Gramsbergen hebben hun medewerkers vrijdagmiddag een brief met toelichting gestuurd (in het bezit van de krant). Bezuinigen noemen ze nodig voor de ,,ombuiging richting kleinschalig wonen en werken’’.

Meer bewoners hebben behoefte aan een kleine, beschutte woonomgeving en persoonlijke aandacht van de medewerkers, constateert Patyna. De maaltijd, en de voorbereidingen daarvoor, blijven een belangrijk onderdeel van de dag. In de brief: ,,Wij willen dit zo dicht mogelijk bij de bewoner brengen.’’ Afhankelijk van de woonvorm kunnen mensen in de toekomst zelf koken, meehelpen of hun maaltijd kant en klaar bestellen. Om in de huiskamer op te eten. Het restaurant wordt ‘activiteitenruimte.’

‘Der moatte toch bettere opsjes wêze?’

Jantine Nauta kan er niks mee. ,,Us mem wennet al selsstannich en is helemaal gjin ûnderdiel fan in wengroep mei in dielde wenkeamer, lykas in soad oare bewenners fan Talma State. Ek dêrom wie it restaurant sa’n goed plak: de koks kenne de minsken. Mist der ien, dan falt dat op.’’ Dat er bezuinigd moet worden, kan Nauta accepteren. ,,Mar der moatte toch oare, bettere opsjes wêze? Dizze âlde minsken hoege net de slútpost fan de begrutting te wurden.’’

Een eindje verderop in Sneek, in Noorderhoek, slijpt de cliëntenraad intussen de messen voor een bezwaarprocedure. ,,Dit is zéér verontrustend nieuws dat we ook nog eens in de krant moesten lezen’’, zegt bewoner Gerben Middeldorp. Ferm: ,,Als lid van de cliëntenraad ben ik niet op de hoogte gesteld van deze plannen. Ik heb het er al met de teammanager over gehad: wij komen juridisch in actie.’’

In de tussentijd heeft zijn mederaadslid en buurvrouw Stien Meijer met haar vriend Imko Kimm een handtekeningenactie gelanceerd die ‘de bestuurders in hun ivoren toren’ onder druk moet zetten om tot nieuwe, wijzere inzichten te komen. Kimm: ,,Stapels, stápels handtekeningen heb ik al. Het zijn er al honderden – uit Heeg, uit Workum en hier uit Sneek. En ik weet dat er nog veel meer binnenkomt.’’

Petitie

Het paar is van plan met een nette demonstratie – strikt binnen de grenzen van de coronamaatregelen natuurlijk – op korte termijn het pak protesthandtekeningen aan te bieden aan de Raad van Bestuur. Hij werkt momenteel de details van dat plan uit. ,,Het liefst nog deze maand, voordat ze in februari de knoop doorhakken. Met veel media erbij om deze boodschap duidelijk over te brengen!’’

Parallel aan de handtekeningenactie is er vorige week ook door een onbekende sympathisant de online petitie ‘Houd de Patyna-keukens open’ gelanceerd. Die is inmiddels meer dan 2500 keer ondertekend. Jazeker, ook door Jantine Nauta. ,,Ik bin troch de Rie fan Bestjoer útnûge om dizze wike del te kommen foar in petear. Ik sil der wol hinne, mar it sil wol neat feroarje oan it ferhaal bin ik bang.’’

Patyna kon dit weekeinde niet reageren op mail- en belverzoeken. In het bericht aan de medewerkers van vrijdag staat dat de organisatie maandag met meer details naar buiten komt.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Súdwest-Fryslân
Instagram