Verbouw linnenvezels komt kleinschalig terug in Friesland (met als doel om er duurzame producten van te gaan maken)

Boer Pyt Sipma met een zaak vlaszaad. FOTO JAN SPOELSTRA

Vier boeren in Noordoost-Friesland gaan dit jaar in totaal twee hectare vlas voor linnen verbouwen. Over drie jaar moet dat vijftig hectare zijn.
Lees meer over
Noardeast-Fryslân

Het verbouwen van vlas is onderdeel van het project, Wadafval – van plastic soup naar groentesoep. Van het linnen worden biologisch afbreekbare producten gemaakt als handschoenen voor vissers en bootkussens, zegt Eileen Blackmore van het project.

Ze is met verschillende stichtingen al langer bezig met het maken van duurzame producten van lokale en hernieuwbare grondstoffen. De bedoeling is om alternatieven te vinden voor de slecht afbreekbare producten die nu in het Waddengebied terechtkomen.

Van kussens tot kleding?

Plastic vissershandschoenen en bootkussens zijn volgens Blackmore goede voorbeelden om mee te starten. Die waaien volgens haar nogal eens in zee. ,,Er wordt heel veel gekeken naar plastic flesjes en dergelijke, maar plastic textiel is een van grootste vervuilers.’’

Voor de teelt benaderde ze biologisch-dynamische boer Pyt Sipma uit Engwierum die als bestuurslid van het Agrarisch Collectief Waadrâne op zijn beurt drie collega’s vond. Ergens in de komende weken zaaien de vier boeren elk een halve hectare grond in met zaden.

Als alles lukt zou er volgend jaar tussen de zes en tien hectare moeten liggen en over drie jaar in totaal vijftig hectare. Volgens Blackmore kan daaruit ongeveer 480.000 vierkante meter doek worden gemaakt. Uit een vierkante meter doek kan een set handschoenen worden gehaald. ,,Een set bootkussens voor twee personen is al snel vier vierkante meter.’’ De bedoeling is om uiteindelijk ook kleding te maken.

Samenwerking met opleidingen

Als het gewas over een paar maanden is geoogst, wordt het waarschijnlijk verwerkt bij het Zeeuwse bedrijf Van de Bilt. Daarna gaat het dan naar een spinnerij in Polen of Litouwen, zegt Blackmore. Dit jaar wordt de stof vervolgens in Friesland geweven. Vanaf volgend jaar zou het dan bij een textielbedrijf in Enschede worden gedaan.

Voor het project wordt samengewerkt met onder meer D’Drive van het Friesland College en de opleiding Docent Beeldende Kunst en Vormgeving. Die worden volgens Blackmore betrokken bij de oogst en verdere verwerking van de vezels.

In de negentiende eeuw werden in Friesland duizenden hectare vlas verbouwd op de Friese kleigrond, die daarvoor erg geschikt is. Halverwege de vorige eeuw veranderde dat door de opkomst van katoen, zegt Blackmore. Er wordt in de provincie nog wel vlas verbouwd, maar volgens kenners gaat het om heel kleine velden die alleen worden gebruikt voor bijvoorbeeld eendenkorven.

Lees ook | Zaaien op honderdste dag van het jaar en dan honderd dagen wachten: 'Een vlasveld heeft iets magisch'

Nieuws

Meest gelezen