Zorgen rond de WMO: is alles op tijd klaar?

Over twee weken gaat een groot deel van de WMO-zorg in Leeuwarden over in andere handen. Niet iedereen is er gerust op dat dit allemaal goed gaat.

ANP

Meer samenwerking, meer maatwerk en minder administratie. Dat is volgens de gemeente de nieuwe werkwijze binnen de thuisondersteuning, dagbesteding en hulp bij de huishouding die op 1 januari ingaat. Die nieuwe werkwijze moet ervoor zorgen dat jaarlijks 3,6 miljoen euro wordt bespaard op de WMO – de Wet maatschappelijke ondersteuning.

Windkracht058 en Amaryllis kwamen als ‘winnaars’ naar voren uit de aanbesteding van respectievelijk de aanvullende en basisondersteuning. Ondersteuning waar in 2020 zo’n 4500 mensen gebruik van maakten. Maar twee weken voor de overgang is het onrustig, rommelt het. Zijn er twijfels of de nieuwe aanbieders er wel klaar voor zijn.

In de nieuwe WMO spelen dorps- en wijkkamers een belangrijke rol. Vrijwilligers moeten in die kamers een deel van de taken van beroepskrachten overnemen. Maar, zo stelde Sjoerd Tolmsa van Amaryllis twee weken geleden in de Leeuwarder Courant : er zijn te weinig vrijwilligersorganisaties en vrijwilligers om dat te doen.

Een luisterend oor

Bij elk van de negen huiskamers zijn volgens hem nog zo’n vijf tot tien organisaties nodig om de activiteiten – variërend van hulp bij formulieren invullen tot het bieden van een luisterend oor – uit te kunnen voeren. Amaryllis zelf treft geen blaam volgens Tolsma, de gemeente was verantwoordelijk voor de werving van vrijwilligers.

Windkracht058 – een samenwerkingsverband van de Aardema Zorg Groep, Innzorg en JijCentraal – zou voor de aanvullende ondersteuning contracten sluiten met 25 andere zorgaanbieders. Eind oktober hadden de contracten gesloten moeten zijn. Alleen, dat lukte niet. Halverwege november waren pas twee aanbieders gecontracteerd. Per 1 december waren dat er 22.

Volgens directeur Anton van der Kooij lukte het niet eerder omdat de gemeente niet op tijd was met het aanleveren van gegevens over het aantal cliënten. Kritiek die door wethouder Hein Kuiken werd weerlegd door te stellen dat ze volgens planning waren aangeleverd.

Brandbrief

Dat betrokken partijen naar elkaar wijzen als het niet loopt zoals gewenst, verdient geen schoonheidsprijs. Maar zorgelijker zijn de signalen van bijvoorbeeld MindUp die nu nog aan zo’n tweehonderd mensen dagbesteding en thuisondersteuning biedt. In november trok directeur Douwe Weening aan de bel in deze krant. De onduidelijkheid over waar zijn cliënten na 1 januari zorg ontvangen, zorgde voor een toename van (psychische) klachten.

Vorige week gaf de cliëntenraad van MindUp middels een ‘brandbrief’ aan dat er nog steeds onduidelijkheid heerst en pleitte ervoor dat de plannen uitgesteld worden. Ook bij andere zorgaanbieders en de Adviesraad Sociaal Domein leven zorgen.

Groen licht

En natuurlijk ook bij de gemeenteraad zelf, die maandagavond wil weten hoe het er nu echt voorstaat. De gemeenteraad die zelf verantwoordelijk is voor de nieuwe WMO en in juli 2019 met een ruime meerderheid groen licht gaf voor de plannen die nu uitgevoerd worden. Alleen de VVD, ChristenUnie, Gemeentebelangen, Lijst058 en de Partij voor de Dieren stemden tegen.

Een raad die steeds herhaalde kritiek van de GGZ, Zienn, Alliade en andere (lokale) zorgaanbieders op de plannen naast zich neerlegde, waarschuwingen van de Adviesraad Sociaal Domein en vrijwilligersorganisaties in de wind sloeg, en doorging op de ingeslagen weg van het aanbesteden van de zorg en het op grote schaal inzetten van vrijwilligers.

Meer samenwerking, meer maatwerk en minder administratie. Het staat op de site van de gemeente. Of het werkelijk zo uitpakt, zal komend jaar blijken. En dan pas valt er een antwoord te geven op de belangrijkste vraag of iedere Leeuwarder de ondersteuning krijgt die hij of zij nodig heeft. Want de bezuiniging van 3,6 miljoen euro op jaarbasis en de daarvoor ontwikkelde nieuwe werkwijze mag niet ten koste gaan van de hulp aan hen die dat nodig hebben, aldus Lutz Jacobi van de PvdA tijdens een van de vele debatten over de WMO.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Leeuwarden
Analyse