Bernhard Buma was helemaal op zijn plek in Sneek

Oud-burgemeester Bernhard van Haersma Buma is vrijdag op 88-jarige leeftijd overleden. Hij was eerste burger in Workum en Sneek en is de vader van Sybrand Buma.

Bernard van Haersma Buma (1932-2020).

Bernard van Haersma Buma (1932-2020). FOTO HOGE NOORDEN/JAAP SCHAAF

Veel Snekers zien hem in herinnering nog door de stad fietsen, van zijn huis aan de Leeuwarderweg naar het stadhuis aan de Marktstraat. Kwiek, keurig in het pak, de rug kaarsrecht en de aktentas om de stang van de fiets gegespt.

Bernhard van Haersma Buma was van 1970 tot 1993 eerste burger van Sneek. De acht jaar daarvoor bekleedde hij dezelfde functie in Workum, waar hij als dertigjarige aantrad. Als telg uit een familie van Friese bestuurders en grietmannen was dat geen onverwachte beroepskeuze.

Geen kans in de hoofdstad

Zijn vader Sybrand was van 1930 tot 1938 burgemeester van Staveren en stak daarna over naar Wymbritseradeel. Sybrand werd in de Tweede Wereldoorlog thuis in Ysbrechtum gearresteerd vanwege zijn anti-Duitse houding en kwam in 1942 om in het concentratiekamp Neuengamme. Zoon Bernhard was toen zes jaar.

Bernhard bezocht het stedelijk gymnasium Magister Alvinus in Sneek en studeerde daarna rechten in Utrecht. Via de kabinetten van de burgemeester van Den Haag en de commissaris van de Koningin in Drenthe, belandden hij en echtgenote Elly van Werkum (zij overleed vorig jaar) in 1962 in Workum, waar hij aantrad als burgemeester voor de CHU.

Toen die partij in 1980 opging in het CDA, was Buma al verhuisd naar Sneek. Hier was hij als burgemeester helemaal op zijn plaats. Solliciteren naar elders deed hij nooit. De enige voorstelbare stap hogerop zou Leeuwarden zijn geweest, maar in een interview in 1992 zei hij: ,,Als lid van het CDA zou ik daar geen redelijke kans maken.’’ Zijn zoon Sybrand logenstrafte die bewering vorig jaar, toen hij de overstap maakte van de Haagse politiek naar de Friese hoofdstad.

De Aggemabokaal

Als burgemeester van Workum moest hij in de gemeenteraad alle vragen van raadsleden beantwoorden namens de wethouders. Dat hij in Sneek steeds meer portefeuilles aan de wethouders kon laten, stond hem aan. ,,Niet om het werk van de burgemeester tot een lekker makkelijk baantje te maken, maar om als eindverantwoordelijke meer coördinerend, organiserend en representatief doende te zijn.’’

Hoewel hij altijd werd aangeduid als Mr. Bernhard van Haersma Buma en te boek stond als een immer correcte, statige bestuurder, stond hij in later jaren juist op een meer informele omgang. Dat resulteerde er zelfs in dat op het gemeentehuis de missive rondging dat de burgemeester zich graag liet tutoyeren en als Bernhard of Ben werd aangesproken.

Tijdens toespraken kon hij onverwacht droogkomisch uit de hoek komen, bijvoorbeeld bij de opening van de Sneekweek en tijdens ceremonies met carnavalsvereniging De Oeletoeters. Die stopte hij met graagte de stadssleutel toe. In 1986 gaf hij de club mee dat die wel eens een prijs mocht uitreiken buiten de eigen kring. Daarna diste hij een anekdote op over boer Aggema uit Achlum die zoveel plezier had beleefd aan het Brabantse carnaval. ‘Aggema-leut-het’, riep iedereen... Buma werd prompt de eerste ontvanger van de Aggemabokaal.

Stavoren of Staveren

Na zijn vroegpensioen op 61-jarige leeftijd in 1993 verhuisden Bernhard en Elly Buma meteen naar Leeuwarden. Hij wilde opvolger Siebold Hartkamp niet voor de voeten lopen. In de hoofdstad stortte hij zich op zijn liefde voor geschiedenis en monumenten en schreef hij boeken over kerkhistorie.

Begin deze maand pleitte hij er in de LC nog voor dat Stavoren weer gewoon Staveren zou moeten heten. Onder het bewind van zijn vader werd die historisch correcte naam in 1937 al eens in ere hersteld, maar in 1978 maakte burgemeester Kornelis Oosterhuis er weer Stavoren van.

Bernhard van Haersma Buma overleed vrijdagmiddag nadat hij onwel was geworden tijdens het zwemmen in de Groene Ster bij Leeuwarden. Omstanders haalden hem uit het water en probeerden hem te reanimeren. Buma werd overgebracht naar het MCL waar hij korte tijd later overleed.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Leeuwarden