Wetsens volledig zelfvoorzienend, op de kokosolie na | LC Toptalent

Anna Romkema. Foto: Niels Westra

Anna A. Romkema uit Wetsens toont haar 26 dorpsgenoten een volledig duurzame en zelfvoorzienende toekomst. ,,Ik ben er eigenlijk helemaal in doorgeslagen.’’

Toen Anna Romkema (16) uit ,,het prachtige terpdorp Wetsens’’ een onderwerp voor haar profielwerkstuk moest bedenken wist ze meteen dat het iets met ,,natuur, groen of milieu’’ moest zijn. De havo-leerling van het Dockinga College begon groot: uitzoeken hoe heel Noordoost-Friesland volledig duurzaam en zelfvoorzienend zou kunnen worden.

,,Maar dat bleek veel te breed.’’ En dus hield ze het klein en richtte ze zich op haar eigen dorp. Hoe kan Wetsens, met 27 inwoners en 13 huishoudens, volledig zelfvoorziend en duurzaam worden?

Bij Anna thuis zijn ze al een eind op weg, met zonnepanelen, een composthoop, het verbouwen van eigen groenten en het gebruik van natuurlijke schoonmaakmiddelen. ,,Maar zorgen voor het behoud van onze mooie aarde kunnen wij met ons gezin niet alleen. Als iedereen beter wist welke enorme impact wij hebben op het milieu en de wereld en we met zijn allen beter voor de aarde gaan zorgen en er meer op letten wat we allemaal doen en maken en op welke manier, zal dit een grote positieve impact hebben op de wereld en het milieu en zullen we langer op deze prachtige wereld kunnen leven.’’

Ze stak vele uren meer in het profielwerkstuk dan gevraagd. ,,Het is zo leuk en interessant. Ik ben er eigenlijk helemaal in doorgeslagen en let zelf ook steeds meer op alles.’’

En dus neemt Anna haar dorpsgenoten mee op reis naar een volledig duurzame en zelfvoorzienende toekomst. Zelf kippen, konijnen, varkens, geiten, koeien en schapen houden. Groenten, fruit en kruiden verbouwen. Regenwater opvangen en gebruiken, waterputten slaan. Zonnepanelen, zonnecollectoren, windmolens en waterkrachtturbines inzetten. Een composttoilet, een recirculerende douche. En zelf verzorgings- en schoonmaakproducten maken.

Dat laatste doet Anna zelf ook sinds ze met haar profielwerkstuk begon. ,,We lozen hier ons afvalwater op de sloot. En ik hou zo van de kikkers, dus dat vond ik zielig.’’

De scholiere verspreidde een enquête onder haar dorpsgenoten om te kijken hoe ‘duurzaam en zelfvoorzienend’ die al zijn. Ze ging met dorpsbewoners en haar moeder - docent Groen - op excursie in en om het dorp om flora en fauna in kaart te brengen. Ze troffen tientallen eetbare planten en kruiden aan en fazanten, hazen, reeën en eetbare watervogels.

Anna concludeert dat het theoretisch best mogelijk is om Wetsens honderd procent duurzaam en zelfvoorzienend te maken. Zo zijn er in en rond het dorp al heel veel boerderijdieren. Dat moeten er meer worden, en daar is ook ruimte voor. Ook moeten er meer eetbare planten, bomen en struiken geplant worden en kunnen oogsten beter over het dorp verdeeld worden. Ook voor de opslag van water en het opwekken van energie is genoeg ruimte, concludeert ze.

Bij maken van eigen schoonmaak- en verzorgingsproducten is er een kleine kink in de kabel. ,,Daar heb je vaak kokosolie voor nodig en dat groeit alleen in warm klimaat. Hier waait het altijd.’’

Theoretisch mogelijk dus, zo’n volledig zelfvoorzienend dorp. Maar gaat het ook echt gebeuren? ,,De bewoners moeten zo’n leefstijl wel willen omarmen. En ik weet niet of iedereen die stap wil zetten. Ik ben denk ik ook te veel gewend aan de luxe die ik nu heb. Dat ik de kraan aan kan zetten en dan na een tijdje een vol, warm bad heb.’’

Uiteindelijk hoopt Anna dat ze mensen bewuster heeft gemaakt van wat ze kunnen doen om duurzaam te leven en op zijn minst een beetje zelfvoorzienend te worden. ,,Dat het ook met kleine stapjes kan. Ik vind dat we al heel goed bezig zijn, maar het kan nog beter.’’

Nieuws

menu