Wetterskip: verbranden lijkt duurzaamste optie voor wegwerken rioolslib

Wetterskip Fryslân zoekt nieuwe wegen om af te komen van zijn rioolslib. Het simpelweg verbranden, met het afvangen van CO2 en het terugwinnen van fosfaat, lijkt duurzamer te zijn dan het uithalen van allerlei bewerkingen in eigen huis.

Bij de rioolwaterzuivering in Heerenveen moet voor 38 miljoen euro een nieuwe slibontwateringsinstallatie worden gebouwd.

Bij de rioolwaterzuivering in Heerenveen moet voor 38 miljoen euro een nieuwe slibontwateringsinstallatie worden gebouwd. FOTO NIELS DE VRIES

Rioolslib is een bacterierijk goedje dat een rol speelt bij het schoonmaken van afvalwater in de 27 rioolwaterzuiveringen van het Wetterskip. Ieder jaar schiet er 400.000 kubieke meter over op 85 miljoen kuub rioolwater. De verwerking hiervan kost jaarlijks tegen de 10 miljoen euro.

Van de slibmassa wordt 30 procent door vergisting omgezet in biogas. Wat resteert wordt ontwaterd en samengeperst tot slibkoek, die tegen betaling van 72 euro per ton wordt afgevoerd naar verwerker SNB in Moerdijk. Met dit bedrijf heeft het waterschap een contract tot 1 januari 2027. Na die datum liggen alle opties open.

Om beslagen ten ijs te komen werkt het waterschapsbestuur nu aan een slibstrategie voor de komende tien jaar. De studie is vorig jaar in gang gezet nadat Wetterskip Fryslân zich lelijk vertilde aan het plan voor de bouw van een moderne vergistingsinstallatie in Heerenveen. Daarin zou het slib onder hoge druk en hoge temperatuur worden gekraakt om er zoveel mogelijk biogas uit te persen en de hoeveelheid restslib flink te verminderen.

Stekker uit nieuwe slibfabriek

Het budget van 46,3 miljoen euro, waarvan ook de verouderde zuiveringen in Leeuwarden en Heerenveen moesten worden opgeknapt, bleek bij lange na niet toereikend. Daarom trok het dagelijks bestuur in september de stekker uit de nieuwe slibfabriek. De zuiveringen worden wel aangepakt. Voor een nieuwe slibontwateringsinstallatie in Heerenveen wil het dagelijks bestuur nu 38 miljoen euro uittrekken.

De eerste resultaten van het onderzoek naar de verdere slibverwerking liggen nu op tafel bij het algemeen bestuur. In de studie zijn allerlei opties vergeleken op kosten, energieverbruik, CO2-uitstoot en de kans om fosfaten terug te winnen. Waar eerder vooral werd gekeken naar de voordelen die in eigen huis te behalen waren, wordt nu ook de eindverwerking meegewogen. Dat maakt een groot verschil voor de uitkomsten op het gebied van duurzaamheid.

Volgens de berekeningen is juist in die finale verwerking de meeste milieuwinst te behalen. De gunstigste variant lijkt een constructie te zijn waarbij het slib dient als brandstof voor een speciale verbrandingsinstallatie die energie levert en de vrijkomende CO2 afvangt. Uit de as kan dan nog fosfaat worden gehaald.

Marktomstandigheden

De financiële consequenties zijn nog lastig te overzien. Die hangen af van marktomstandigheden. Als het slib tegen een gunstige prijs kan worden afgeleverd, is afvoeren voor het waterschap voordeliger en duurzamer dan zelf te investeren in een verbeterde slibvergisting. Het Wetterskip kan er ook voor kiezen zelf deelnemer of aandeelhouder te worden in een sliboven.

Het winnende plan kiest het algemeen bestuur na nader onderzoek in de loop van volgend jaar. Tot die tijd is alles bespreekbaar, zei dagelijks bestuurder Otto van der Galiën dinsdag in de bestuurscommissie voor zuiveringszaken.

Dat geldt volgens hem alleen niet voor de geopperde mogelijkheid om het slib als meststof uit te rijden over boerenland. In het goedje zitten ook medicijnresten en zware metalen die niet in de voedselketen mogen komen. Van der Galiën: ,,It mei net en it kin ek net. Ferbrâne is wetlik sjoen de iennige opsje.’’ Op 6 juli spreekt het algemeen bestuur zich uit over de slibstudie.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Friesland
Wetterskip