Hoe vinden sportclubs dragende krachten na corona? 'Frijwilligers binne as plakkerige snie. Se hâlde elkoar fêst'

Hoe gaan Friese clubs om met het dreigende vrijwilligerstekort waarvoor amateurvoetbaldirecteur Jan Dirk van der Zee als gevolg van de coronatijd vreest? ,,Moatst minsken ferliede.''

Durk van Assen, Hans van der Hoef en Kees de Haan (vanaf links) langs de kant van het veld bij Broekster Boys.

Durk van Assen, Hans van der Hoef en Kees de Haan (vanaf links) langs de kant van het veld bij Broekster Boys. FOTO MARCEL VAN KAMMEN

Als er bij Broekster Boys een probleem is met de verlichting, dan krijgt Kees de Haan (72) een telefoontje. ,,Kees, kinst eefkes komme?” En is er nog een grensrechter nodig, dan wil De Haan de vlag wel ter hand te nemen.

Eigenlijk doet hij alles. De Haan heeft van alle deuren van het complex aan de Lytse Loane in Damwâld een sleutel. ,,Ik wenje 200 meter fierderop, dus dat is handich.” Hij is al 53 jaar lang vrijwilliger bij het 438 leden tellende Broekster Boys. Hij houdt vol tot het niet meer gaat.

Hetzelfde geldt voor Durk van Assen (73). Hij is actief in de kantine én wedstrijdsecretaris van de zaalvoetballers. Die laatste taak wil hij wel kwijt. Maar ja, wie neemt het stokje over?

Laatste benen

,,Het vrijwilligersbestand bij de club veroudert en loopt op zijn laatste benen”, constateert secretaris Hans van der Hoef. ,,Het is moeilijk om mensen te krijgen die structureel iets willen doen. Gelukkig hebben we nog wel een jonge groep die tegen een kleine onkostenvergoeding trainingen geeft, maar de binding met de club is in zijn algemeenheid minder geworden de laatste jaren.”

Dat komt volgens Van Assen en De Haan mede door de gezamenlijke jeugdopleiding van Broekster Boys en De Wâlden (de Broekster Wâlden). ,,Dêrtroch ha de minsken minder mei de memmeclub.”

 

Maar onderschat de impact van corona niet, zegt Van der Hoef. ,,Een voetbalclub is als een levend organisme. Te lang stilstaan betekent schade. We hebben lange tijd amper activiteiten gehad. Binnenkort roepen we alle vrijwilligers bij elkaar. Wie komen er nog terug? Dat is spannend.”

Amateurvoetbalbaas Jan Dirk van der Zee heeft signalen dat bij clubs een vrijwilligerstekort dreigt als gevolg van corona. Veel mensen hebben een andere hobby gevonden. Van der Zee ziet forse financiële ondersteuning en professionalisering van het verenigingsleven als deel van de oplossing. Bij sommige amateursportclubs werken al betaalde verenigingsmanagers. Dat spreekt hem aan.

,,Als je in het bestuur zit van een voetbalclub, dan voelt dat als een baan”, zegt Hans van der Hoef, die Van der Zee goed kan volgen. ,,Je moet overal iets van afweten. Amateursport betekent veel voor de maatschappij. Ik mis soms de waardering van de overheid.”

Sociaal

Een kleine 10 kilometer verderop, bij VC Trynwâlden (450 leden), wijst voorzitter Jolt Andela het professionaliseringsidee af. ,,Dat fyn ik earmoede”, zegt hij. ,,Amateurferienings ha minsken noadich dy’t fanút sosjaal eachpunt wat betsjutte wolle. Jild fyn ik in ferkearde motivaasje. De mienskip wurdt der minder fan.”

Hij is voor een vrijwilligerstekort niet bang. ,,De lêste tiid wie it finen fan nije frijwilligers troch koroana in kânsleaze misje, mar der binne genôch dy’t wat dwaan wolle. It is de keunst om minsken op fleurige en aktive toan te ferlieden. En moatst der oer kinne as se nee sizze. Dan moatst folhâlde. Dat docht in ferkeaper yn in winkel ek.”

 

Andela wil deze zomer als het kan een groot vrijwilligersfeest organiseren. ,,Frijwilligers binne as plakkerige snie. Se hâlde elkoar fêst. In feest helpt dêrby.”

Dan komt Reinder Koster binnen. Hij heeft thee, koffie en frisdrank verkocht in een hokje bij het hoofdveld. Voor het eerst sinds oktober mochten seniorenvoetballers zaterdag weer een wedstrijdje spelen. Publiek was welkom. ,,Reinder is de ideale frijwilliger”, zegt Andela. ,,Dy hoechst neat te freegjen. It is oarsom: hy freget ús oft er noch wat dwaan kin.”

Clubman

Zo’n type is Anton Hendriks ook, maar dan bij Leeuwarder Zwaluwen. Hij is clubman in hart en nieren en draagt al heel lang zijn steentje bij in de kantine. Nou ja, kantine… Sinds de nieuwbouw in 2019 (met ook sporthal Nijlân) heeft de vereniging een modern clubhuis.

Bij Zwaluwen zijn 250 vrijwilligers actief, inclusief trainers en leiders. ,,Vandaag draaien we voor het eerst weer een volledige bardienst”, zegt Hendriks. ,,Maar je merkt dat het enthousiasme nog niet aanwezig is.”

,,We moeten er flink aan trekken”, zegt voorzitter Gerbrand Busstra. Dat heeft, vertelt hij, ook met de groei van de club te maken: van 550 leden drie jaar geleden naar 800 nu. Het betekent wel dat er nog meer vrijwilligers nodig zijn. Er is komend seizoen alleen al sprake van zes extra jeugdteams die stuk voor stuk trainers nodig hebben.

,,Er komt een vrijwilligerscommissie die de tekorten gaat inventariseren”, zegt Busstra, die blij is dat Cios-studenten helpen bij het trainen van de Zwaluwen-jeugd.

Tekort

,,Oan de ein fan de simmer ha we it probleem oplost”, stelt Sytske de Boer. Zij bepaalt als lid van het jeugdbestuur van Zwaluwen welk team op welk tijdstip traint. Niet eenvoudig, want Zwaluwen heeft op sportpark Nijlân een structureel tekort aan speelvelden. Teams moeten geregeld uitwijken naar de terreinen van collega-clubs.

Voorzitter Busstra is voor professionalisering, zeker van bestuurstaken. ,,Doe je nu iets beleidsmatigs bij een club, dan moet je een beetje gek zijn. Ik steek er 20 uur per week in. We hebben een begroting van 3 ton. We zijn eigenlijk een mkb-bedrijf dat door vrijwilligers wordt gerund. Ik vraag me af of dat een houdbare situatie is.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Friesland