Landelijk meer, in Friesland minder incidenten met verwarde personen (+interactieve kaart)

Buren kijken toe bij het uitgebrande huis van hun buurman in de Sweelinckstraat in Leeuwarden. De man stak in verwarde toestand zijn eigen woning in brand. FOTO HOGE NOORDEN/JACOB VAN ESSEN

Een opvallend gegeven: in 2017 is landelijk bij de politie een recordaantal incidenten gemeld met verwarde personen; in Friesland waren het er juist veel minder.

Het afgelopen jaar kwamen er landelijk 83.500 meldingen binnen, 12 procent meer dan het jaar ervoor. In Friesland daalde het aantal meldingen daarentegen met 16 procent van 5232 naar 4381.

Niet alleen in Friesland maar ook in de rest van Noord-Nederland gaan de cijfers van overlast door verwarde personen juist naar beneden. Althans, ten opzichte van 2016. De eenheid Noord-Nederland telde vorig jaar 9862 gevallen, tegenover 10.361 in 2016. In 2013 ging het nog om 6799 personen.

In onderstaande kaart is het aantal meldingen van incidenten met verwarde personen te zien per gemeente en de toename danwel afname over een periode van vier jaar. Als deze minder is dan 20 procent wordt dit gerangschikt onder 'grotendeels gelijk gebleven'.

Klik hier om de kaart op groot formaat of in de app te bekijken.

Regionale verschillen

In het aantal meldingen van incidenten met verwarde personen zijn grote regionale verschillen te zien. Zo gaat Leeuwarden als grootste stad en centrumgemeente aan kop. In vergelijking met 2013 is het aantal meldingen van overlast door verwarde personen met 50 procent toegenomen.

De grootste toename is zichtbaar in Dantumadiel waar in vier jaar tijd dik 250 procent meer meldingen door de politie werden genoteerd. Sinds 2015 nam het aantal meldingen daar snel toe van 353 in dat jaar naar 495 in 2016. Vorig jaar werden 151 meldingen gedaan, nog steeds fors meer dan de 43 in 2013.

Meldingen en personen

Overigens betekent dat niet per se dat er sinds drie jaar meer verwarde personen in Dantumadiel rondlopen. Soms zorgen een of twee personen voor het gros van de meldingen. Zo zorgde een aantal jaren terug een vrouw eigenhandig voor een gigantische stijging van het aantal meldingen in Littenseradiel (sinds januari opgegaan in Leeuwarden, Súdwest-Fryslân en Waadhoeke).

Een verwarde persoon hoeft bovendien niet altijd in aanraking te komen met de politie. In de meeste gevallen is het gedrag niet overlastgevend, crimineel of gevaarlijk. Verder registreert de politie onder deze cijfers enkel overlast en niet strafbare feiten die in verwarde toestand worden gepleegd. Ook suïcide of een poging daartoe wordt niet bij deze meldingen gerekend.

Bij verwardheid kan sprake zijn van een psychische stoornis, maar ook van verslaving, dementie, een verstandelijke beperking en diverse levensproblemen of een combinatie van al het voorgaande.

Ernst incidenten neemt toe

Landelijk neemt de ernst van de incidenten toe. De politie maakt zich grote zorgen om ‘mensen die dreigen af te glijden’ en ‘mensen van wie het gedrag veel impact heeft op de omgeving’.  ,,De indruk is dat niet alleen het aantal, maar ook de ernst van de incidenten toeneemt’’, aldus politiechef Pieter-Jaap Aalbersberg van de eenheid Amsterdam, binnen de politie verantwoordelijk voor incidenten met verwarde personen. Het komt volgens hem regelmatig voor dat speciale teams moeten worden ingezet om rust in de situatie te brengen. Aalbersberg: ,,Honderden politiemensen hebben dagelijks met deze problematiek te maken.’’

Volgens Aalbersberg moeten zorgwekkende signalen over kwetsbare mensen eerder worden opgepikt. ,,Het hulpaanbod moet beter aansluiten bij de behoeften. We moeten mensen niet uit het oog verliezen.’’

Je kunt deze onderwerpen volgen
Friesland