Driekwart van alle basisscholen heeft Friese les niet op orde

FOTO PEXELS

Amper een kwart van de Friese basisschoolkinderen leert in de klas Fries schrijven. Scholen hebben de wettelijke plicht om alle kinderen Fries te onderwijzen.

Dit blijkt een uitgebreid onderzoek dat de Noordelijke Hogeschool in opdracht van het provinciebestuur heeft gedaan. Alle scholen zijn de afgelopen twee jaar afzonderlijk bezocht.

Ontheffing

Ruim 72 procent van de 423 Friese basisscholen voldoet niet aan alle wettelijke kerndoelen voor het Fries. Deze scholen hebben daarom van de provincie vanaf 2016 een tijdelijke ontheffing gekregen van een of meer kerndoelen.

Het populairst zijn de ontheffingen voor Fries schrijfonderricht (83 scholen) en die voor lezen en schrijven (91 scholen). Liefst 104 scholen hebben een zwaardere ontheffing. Bijna de helft van deze scholen beperkt zich tot de taalhouding van de leerlingen. Scholen op de Waddeneilanden en in Oost- en Weststellingwerf hebben een totale ontheffing.

Ontheffingen zijn vier jaar geldig. Op deze manier denkt de provincie, als bevoegd gezag voor het Fries op school, de kerndoelen stapsgewijs bij de achterblijvers te laten indalen.

Kritisch

De onderzoekers zijn kritisch over het rendement van deze aanpak. Ze vinden dat de provincie scholen en schoolbesturen meer achter de broek moet zitten om aan de kerndoelen te voldoen. De rijksinspectie voor het onderwijs is daar bij nodig.

Er is een groot gebrek aan bevoegde leerkrachten voor het Fries. Dat 40 procent van de betrokken meesters en juffen niet weten of ze bevoegd zijn, spreekt volgens de rapporteurs boekdelen.

Vals argument

Er zijn nogal wat scholen die ontheffingen vragen omdat de taalachtergrond van leerlingen varieert, waarbij Friessprekers soms in de minderheid zijn. De onderzoekers vinden dit - net als gebrek aan geschikte leerkrachten - een vals argument.

De meeste zware ontheffingen zijn toegekend in ‘niet-Friestalig gebied’ (Bildt, Kollumerland, Oost- en Weststellingwerf en Waddeneilanden) en aan scholen in grote kernen. De onderzoekers adviseren het onderscheid in taalgebieden te laten varen, omdat de realiteit niet zo zwart-wit is.

Bezoekers via de app klikken hier voor het volledige rapport

Nieuws

menu