Devoten tegen sloop ‘kostbare’ school Achlum

De sloop van de school in Achlum wacht nog op een vergunning, die PKN-gemeente had verzuimd aan te vragen. Intussen springen Moderne Devoten in de bres voor het gebouw, vanwege middeleeuwse roots.

Het weiland it Fjouwerkant is het voormalige kloosterterrein, met daarachter de oude school, de kerk en de kloosterboerderij.

Het weiland it Fjouwerkant is het voormalige kloosterterrein, met daarachter de oude school, de kerk en de kloosterboerderij.

Het staat zwart op wit, zegt kerkrentmeester Jelle Tolsma. Op 16 november 2016 keurde de gemeente Franekeradeel de sloopmelding voor de school in Achlum goed. Dat was wel onder voorwaarden, voegt de gemeente daaraan toe, omdat het schoolgebouw aan De Terp in het beschermd dorpsgezicht ligt. Dan mag sloop pas uitgevoerd worden als een omgevingsvergunning is aangevraagd. De kerk gaat dat nu alsnog doen.

Voornemen baart zorgen

Dit voornemen baart de Actuele Moderne Devotiebeweging grote zorgen. De Zwolse coördinator Mink de Vries van deze beweging schreef brieven aan de gemeente Franekeradeel en verzekeraar Achmea, het bedrijf dat een speciale band met dit dorp heeft sinds daar in 2011 het tweehonderdjarig bestaan werd gevierd met de Conventie van Achlum.

De Vries roept de gemeente op terug te komen op het besluit en vraagt de verzekeraar op te komen voor deze unieke plek. Volgens de briefschrijver zou Achmea vanuit de coöperatieve gedachte iets moeten doen met de middeleeuwse school. De Moderne Devoten stellen dat de school vroeger verbonden was aan het klooster van Achlum en stamt uit de tweede helft van de zestiende eeuw.

Onderwijs speerpunt

Een van de speerpunten van de Moderne Devoten was het onderwijs. Nergens in Nederland is nog een klooster te vinden die bij deze beweging hoorde en waaraan de school nog verbonden is.

Tolsma betwijfelt de lezing van de Moderne Devoten en nodigt ze van harte uit om eens een kijkje in de school te komen nemen. Volgens hem is er niets middeleeuws aan het pand en dateert het gebouw van vlak voor de Tweede Wereldoorlog. Het diende later als verenigingsgebouw van de kerk, maar staat al een aantal jaren leeg. Het gebouw verzakt. Er valt volgens Tolsma wegens achterstallig onderhoud ,,net mear yn te libjen’’. Van binnen zijn zelfs al enkele zaken gesloopt, zoals de cv-installatie.

De PKN-gemeente wil op de plek van de school parkeerplaatsen realiseren. Mensen die minder goed ter been zijn, kunnen dan dichter bij de kerk parkeren. De Vries noemt dit onbegrijpelijk: ,,Ze hebben liever blik dan deze unieke kostbare school.’’

Vestiging statushouders

De kerk heeft nog wel een wens van dorpsbelang Achlum in overweging genomen om het gebouw geschikt te maken voor de vestiging van statushouders. Maar het opknappen zou te duur worden en een plek voor een woning zo dicht bij het kerkhof leek de kerkrentmeesters minder geschikt. ,,As it doarp asylsikers húsfestje wol, kin dat folle better yn in wenning yn de Doarps-strjitte.’’

De Moderne Devotie is een hervormingsbeweging uit de middeleeuwen binnen de Rooms-Katholieke Kerk, die zich over een groot deel van Noordwest-Europa verspreidde. Begin zestiende eeuw streken ze in Achlum neer. Thomas à Kempis is een bekende monnik van de Moderne Devoten.

Voor de beweging was gemeenschapszin van levensbelang. Volgens de Moderne Devoten van deze tijd moet onze geïndividualiseerde samenleving terug naar die zorg voor elkaar en het gemeenschapsgevoel.

Achmea heeft de brief van De Vries woensdag ontvangen en wil naar buiten toe nog niet reageren op de kwestie. Het concern vindt dat de briefschrijver eerst recht op antwoord heeft.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Friesland