IJsbrandus van Popta fietst in de zomer op de handbike langs 54 Friese kerken: 'Opjaan stiet net yn myn wurdboek'

Handbiken langs 54 Friese kerken in een tocht van 434 kilometer. IJsbrandus van Popta (24) uit Nijland gaat zijn zelfbedachte uitdaging met veel enthousiasme aan. In augustus begint hij aan zijn derde etappe.

IJsbrandus van Popta bij de Nicolaaskerk in Koarnjum.

IJsbrandus van Popta bij de Nicolaaskerk in Koarnjum. FOTO BOB DE BOER

Hoe kom ik nu de zomer door, dacht IJsbrandus van Popta toen hij het afgelopen jaar zijn geliefde fietstochten één voor één gecanceld zag worden wegens het coronavirus.

Na een brainstormsessie met zijn ouders kwam hij op het idee om in vier etappes langs de 54 kerken van Stichting Alde Fryske Tsjerken te fietsen. ,,Myn heit sit yn de ekskurzjekommisje en it bestjoer fan de Stifting en is dêrby organist, sadwaande binne wy eins op it idee kaam”, vertelt Van Popta. ,,Dêr komt by dat ik de tsjerkegebouwen sels ek hiel moai fyn.”

Van Popta zat als kleine jongen al elke zondag in de kerk. Daar is zijn bewondering voor de gebouwen gestart. ,,It binne prachtige bouwurken, fan binnen en bûten. Dêrby is der yn elke stêd of doarp wol ien, dat makket se geskikt foar in fytstocht.”

De Stichting was blij verrast met het idee van Van Popta. ,,De gearwurking mei harren is ek fantastysk. Sy regelje fan alles foar my, ek de kontakten mei de tsjerken dêr’t ik delkom.”

Fanatiek trainen

Zijn eerste handbike kreeg hij zes jaar geleden. ,,Dy brûkte ik dan om fan Nijlân nei Boalsert te fytsen om eefkes nei de stêd of it park te gean.”

Van Popta is geboren met een open rug. Tot zijn twaalfde kon hij nog lopen, maar toen hij een groeispurt kreeg, groeiden zijn zenuwen niet mee, waardoor hij permanent in een rolstoel terechtkwam. Toch heeft hem dat op het gebied van sport niet tegengehouden. Als kind deed hij onder andere mee aan rolstoelbasketbal en zwemmen. Twee jaar geleden begon hij fanatiek te trainen met zijn handbike. Tegenwoordig sport hij vier keer in de week en doet hij krachttraining met een personal trainer. ,,Opjaan stiet net yn myn wurdboek. Ik bin tige bliid en tankber dat ik it handbiken ûntdutsen haw.”

Preekstoelen en orgels

Zijn eerste etappe, van 68 kilometer, fietste hij op 14 juni. Hij kwam langs 6 van de 54 kerken. ,,Ik moast der noch wol in bytsje ynkomme, mar it wie prachtich! De media wienen op de hichte fan myn tocht en dêrom stûnen der regelmjittich minsken lâns de tsjerken, ek by de twaddde etappe. Sy wienen nijsgjirrich nei wat ik die, fregen harren ôf hoe’t ik it folhold en wêrom’t ik lâns de tsjerken fytste. Hiel leuk”, zegt hij lachend.

Hier en daar stonden de plaatselijke commissies van de kerken waar hij langs fietste ook klaar om hem te ontvangen. ,,Sy fertelden my hiele nijsgjirrigge dingen oer bygelyks de preekstoel, it oargel en oare bysûnderheden fan de tsjerke. It is bysûnder om dat allegear te hearren. Der is safolle moais dêr’t je eins noait by stil steane. Ik besef dan hoe ryk wy eins binne yn termen fan erfguod.”

Bij elk plaatsnaambord en elke kerk die hij tegenkomt, maakt hij een foto. ,,As bewiis”, zegt hij grappend. Wat hij met alle foto’s gaat doen, weet hij nog niet. ,,Miskien hat Stichting Alde Fryske Tsjerken noch in idee.”

Schrik

Zijn tweede etappe was een stuk langer; hij ging langs negentien kerken. ,,Dy etappe wie eins wat te lang. Dat komt foaral omdat ik ûnderweis nochal ris stoppe om in praatsje te meitsjen mei de minsken en om de tsjerken te besjen. De tredde en fjirde etappe binne ek lang, dus ik tink dat ik dy yn twaën splits. Dan oernachtsje ik earne healwei en ferfolgje ik myn tocht de dei dêrnei. Sa haw ik wat mear tiid by de tsjerken. It moat wol leuk bliuwe fansels!”

Door een val liep de tweede etappe wat minder voorspoedig. ,,Ik woe de bocht omgean en knypte dêrom yn de remmen. Efter my fytste in jonge dy’t mei syn telefoan dwaande wie en dêrtroch net seach dat ik ôfremme. Doe lei der boppe op my.” Van Popta hield er niets aan over, maar de schrik zat er wel goed in. Toch is hij niet echt bang voor meer ongevallen. ,,As it ien kear bard is, gean ik der net fan út dat it nochris bart. Ik bin der net bang foar yn elts gefal. Ik bin de oare deis ek gelyk wer op de fyts stapt.”

Imposant

Tijdens de tochten rijden zijn ouders met de auto achter hem aan. Zij helpen hem met zijn rolstoel als hij eenmaal bij de kerken is en zorgen voor eten en drinken. Ook zijn broers en zussen staan op verschillende plekken langs de route. ,,Myn famylje lâns de kant stean sjen, dat fyn ik it aldermoaiste fan wat ik no doch.”

Welke kerk de mooiste is, vindt hij moeilijk om te zeggen. ,,Der binne safolle moaie tsjerken en sy hawwe allegearre harren eigenheid. Al moat ik sizze dat ik De Groate Kerk yn Sint Jacobiparochie dochs wol hiel bysûnder en ymposant fyn.”

Afhankelijk van het weer wil hij op 14 en 15 augustus zijn derde etappe fietsen. De vierde etappe rijdt hij als het goed is op 28 en 29 augustus. Tot die tijd is er aan motivatie geen gebrek, want hij wil deze maand nog de individuele Fietselfstedentocht rijden.

Deze tocht zou eigenlijk op pinkstermaandag (24 mei) zijn, maar daar moest door corona voor de tweede keer op rij een streep door worden gezet. Als alternatief kunnen liefhebbers de tocht op eigen houtje fietsen. ,,De lange ôfstannen dy’t je dan fytse binne hiel moai, mar ast it allinich dochst, kin it dochs bêst swier wurde. Dêrom doch ik tegearre mei myn âldste broer, dy’t ek in fanatyk fytser is. De Alvestêdetocht tegearre fytse makket it ekstra spesjaal.”

Reageren? nynke.bruinsma@lc.nl

Je kunt deze onderwerpen volgen
Extra
Bewustzijn
Kerkgebouwen
Sporter
Instagram