Verder zonder Joop: zo geeft Wendy Gooren vorm aan landschapskunstproject Sense of Place

Landschapskunstproject Sense of Place oriënteert zich op de toekomst, zonder de geestelijke vader Joop Mulder die in januari overleed. Zijn rechterhand, Wendy Gooren, staat nu zonder Joop aan het roer. ,,We gaan door. Joop heeft echt iets neergezet.’’

Wendy Gooren leidt het landschapskunstproject Sense of Place.

Wendy Gooren leidt het landschapskunstproject Sense of Place. FOTO HOGE NOORDEN/JAAP SCHAAF

Het was Wendy Gooren die Joop Mulder, oprichter van het Oerol Festival en bedenker van landschapskunstproject Sense of Place, die afschuwelijke zondagnamiddag aantrof in zijn woning in Leeuwarden. Onverwacht overleed hij, nog maar 67 jaar oud. Het nieuwe jaar was amper begonnen, 2021, het jaar dat Sense of Place op stoom zou komen, dat projecten zouden gaan bloeien. De tijd en de geesten waren er rijp voor.

Er brak een hectische tijd aan voor Gooren, die al jarenlang de rechterhand van Mulder was. Ze dook in zijn emails, ging zijn afspraken na en stond kunstenaars die het kantoor belden te woord. Ze ontdekte dat Joop nog allerlei ijzers in het vuur had, dat hij tot op het laatst plannen had lopen smeden, met kunstenaars had gebrainstormd. Veel van die plannen verkeerden in de prille ‘gespreksfase’, anderen waren al verder gevorderd.

Geen sinecure

Ineens werd Gooren, die eerder voor Claudy Jongstra werkte en in 2016 bij Sense of Place als office manager begon, bestuurder, zakelijk én artistiek leider. En dat is geen sinecure, ook omdat de financiële toekomst van de organisatie ongewis is – de provinciale steun waarop Gooren gerekend had, bleek gehalveerd. ,,Zoals het er nu uitziet, kunnen we de lopende zaken nog afhandelen, maar als we door willen, moet er geld bij komen, zo simpel is het.’’

Maar dóór gaat ze. Ze is vastberaden, overtuigd van het belang van Sense of Place. Dat drijft haar.

Gooren sprak met haar raad van toezicht en ook die erkende: Sense of Place is van waarde, we moeten voort, we moeten verder met het koesteren en hoeden van het gedachtegoed van Joop, met het wandelende bosproject Bosk (voor de vorige week aangekondigde triënnale Arcadia), met het project De Streken van Marc van Vliet op Terschelling, met Gemalen Verhalen , Camera Batavia en met Light Lines , om maar een paar projecten te noemen. Allemaal initiatieven waarin cultuur en natuur elkaar vinden, deels overlappen, elkaar altijd versterken.

Sterk merk

Makkelijk is het niet, want de heroriëntatie kost tijd. Gooren sprak de afgelopen periode met verschillende mensen en organisaties uit het culturele veld en vroeg hen hoe ze de toekomst van Sense of Place voor zich zien. ,,Iedereen was er duidelijk over: Sense of Place moet door, het is een ontzettend sterk merk. Men wil een doorontwikkeling steunen en een podium zijn. De steun en erkenning zijn er, maar de middelen helaas niet.’’

Geld is de grote bottleneck bij het smeden van nieuwe plannen. Gooren, die 20 uur in de week voor Sense of Place werkt, moet nu met de hand op de knip opereren. Dat is lastig. ,,Je wilt geen half werk leveren, maar als je financieel niets te bieden hebt, wordt het moeilijk.’’

Sense of Place heeft een groot internationaal netwerk en daaruit heeft Gooren een groep getalenteerde mensen, onder wie kunstenaars, strategen en fondsenwervers, om zich heen verzameld met wie ze de toekomst van Sense of Place uitzet.

Minder groot?

In 2020 bedachten Gooren en Mulder samen al dat het streven om heel veel permanente objecten langs de waddenkust te realiseren, losgelaten moest worden. Tijdelijke kunstobjecten, dat kan ook voor vijf of tien jaar zijn, creëren is ook mooi. ,,Het kan wellicht wat minder groot, als de impact maar hetzelfde blijft, als we maar de plaatselijke verhalen blijven vertellen en samenwerken met de bewoners.’’

Nog wekelijks wordt Gooren benaderd door kunstenaars uit binnen- en buitenland, culturele instellingen en vertegenwoordigers van Dorpsbelangen met vragen en ideeën. ,,Sense of Place leeft. Het is in Friesland geworteld geraakt. Mensen weten wat het is en willen ermee verder.’’

In die zin is Joops missie voor een groot deel geslaagd: van het landschap kunst maken, voor reuring zorgen, op kunstzinnige wijze aandacht vragen voor thema’s als biodiversiteit en duurzaamheid rondom het Waddengebied. ,,Het omdenken is gelukt. Nu moeten we een stap verder. Met de blik sterker op de toekomst van ons landschap gericht. Hoe kun je ook dat verhaal door middel van kunst vertellen? Wat gebeurt er bijvoorbeeld heel concreet als het water stijgt, wat gebeurt er met ons landschap als we zo doorgaan?’’ Het is een voorzichtige denkrichting die Gooren verder gaat onderzoeken.

Droom

Joop kan niet vervangen worden, maar Gooren droomt ervan om met jonge talenten te werken, om Sense of Place door nieuwe makers te laten dragen. Dat zou geheel in de geest van Joop zijn. ,,Er is een kans ontstaan om een nieuwe weg in te slaan. Het is tijd voor de nieuwe generatie’’, zegt ze hoopvol. ,,Maar dat proces heeft tijd nodig. En geld.’’

Je kunt deze onderwerpen volgen
Cultuur
Sense of Place
Waddengebied